Tuk tuk nào cho Việt Nam?


SGTT.VN – Các thành phố lớn của Đông Nam Á như Manila, Thái Lan, Kuala Lumpur, TP.HCM, Hà Nội có một đặc điểm giống nhau là cải tạo, mở rộng dần ra từ một thành phố có diện tích vài chục km2 và có vài trăm ngàn dân ban đầu. Đó là cách phát triển đô thị vết dầu loang từ một giọt dầu đầu tiên, chính vì thế mà hệ thống giao thông không đồng bộ, các đường trong nội ô thì nhỏ hẹp, ngắn và giao cắt nhau dày đặc.

“Buýt mini” thế này được cho là hữu dụng trong điều kiện đường chật người đông, nhưng chưa thành chủ trương lớn.Ảnh: L.H.T

Chính vì hệ thống giao thông như vậy mà các thành phố lớn ngoài việc tập trung phát triển giao thông công cộng có quy mô lớn và nhanh như buýt, metro, MRT ra thì đều phải chấp nhận các phương tiện giao thông nhỏ, gọn như tuk tuk ở Bangkok, jeepney ở Manila. Các loại phương tiện này rất cơ động, có thể luồn lách được trong các hẻm, phủ kín các con đường mà giao thông công cộng không vươn tới được. Hơn nữa, nó phục vụ cho các đối tượng rất đa dạng từ việc đưa đón học sinh theo giờ, chở khách theo tuyến, chở hàng hoá cho mấy bà đi chợ, thậm chí phục vụ khách du lịch. Khách nước ngoài rất khoái khám phá thành phố bằng các loại xe này. Việc hiệp hội Vận tải Hà Nội đề xuất cho nhập khẩu và lưu hành xe tuk tuk để hạn chế xe cá nhân là một ý tưởng đáng chú ý nhưng có ba điều cần cân nhắc:

• Phải thử nghiệm với một số lượng ít, độ chừng vài chục xe trên một số tuyến đường, một vài khu vực để rút kinh nghiệm cho công tác quản lý, trước tiên là nên sử dụng cho việc đưa đón học sinh, sau đó mới phát triển nhiều hơn.

• Việc nhập xe ngoại là không nên mà hãy để các công ty trong nước sản xuất, như thế vừa có công ăn việc làm cho công nhân, giá thành chắc rẻ hơn, tiết kiệm ngoại tệ và tiện cho việc bảo hành.

• Nếu những ai đã đi xe tuk tuk thì thấy sức chứa của nó ít. Với hai băng ghế chỉ chở được tối đa tám người lớn, và thiết kế không đẹp, trần thấp bằng tôn mỏng hay phủ bạt nên khá nóng, phần hở của xe lớn nên mưa là khách bị ướt, xe có ba bánh lạng lách tốt nhưng lại có vẻ không an toàn do đầu xe nhẹ. Chính tác giả bài viết này có lần chứng kiến khách bị rơi xuống nền đường, còn xe bị bốc đầu khi tài xế chạy nhanh qua gờ giảm tốc. Chính vì thế việc đặt hàng cho các công ty trong nước sản xuất một loại xe có chức năng tương tự, trên cơ sở tham khảo những xe nhỏ đang lưu hành ở các nước láng giềng cho phù hợp với bối cảnh của Việt Nam là điều cần thiết.

Tuy nhiên, cũng cần nói thêm là việc phát triển xe tương tự tuk tuk như là một hình thức đa dạng các loại phương tiện giao thông là điều khuyến khích, nhưng không nên giao cho nó một nhiệm vụ nặng nề là thay thế hay hạn chế xe máy. Thật ra tất cả các phương án có tính đối phó trong đời sống đô thị thì không bao giờ hoàn hảo cả, nó thường mang kết quả “nhị nguyên” có được và có mất, chỉ có điều nếu tính toán cặn kẽ, khoa học thì được nhiều hơn mất.

TS NGUYỄN MINH HOÀ

Phản hồi tin Kiến nghị cho nhập và lưu hành xe tuk tuk trên báo Sài Gòn Tiếp Thị ngày 10.9.2012• Xe tuk tuk có khác gì xe lam ngày xưa mà phải nhập khẩu cho tốn ngoại tệ? Không lẽ, ngành cơ khí ôtô của Việt Nam ta lại kém đến mức đó hay sao? (Vũ Xuân Quang)

• Tại sao không giao cho ngành cơ khí Việt Nam nghiên cứu phát triển sản phẩm xe ba bánh dùng trong nội thành giống như trước giải phóng miền Nam có xe “lam” chạy trong các thị trấn thị tứ, trong nội thành? Như vậy sẽ tạo thêm việc làm cho ngành cơ khí và giảm ngoại tệ khi phải nhập khẩu xe. (K.L)

• Cứ mỗi lần nhìn chiếc xe ba bánh nhập từ Trung Quốc chạy đầy ở TP.HCM là tôi lại rất giận các kỹ sư, khoa học gia các trường đại học bách khoa ở nước ta. Nhu cầu xe ba bánh để vận tải là có thực nhưng các kỹ sư và trường đại học của ta không sáng tạo được gì cho ra hồn để phải nhập xe này từ nước ngoài về chạy đầy đường? (Một bạn đọc)

This entry was posted in Kinh tế đô thị, PGS.TS. Nguyễn Minh Hòa, Văn hóa đô thị, Xã hội học đô thị, Đô thị học. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s