Cuộc rượt đuổi của lòng đường – vỉa hè và nền nhà


SGTT.VN – TP.HCM đang chứng kiến một cuộc rượt đuổi vô vọng tìm kiếm độ cao giữa đường phố – hẻm và nền nhà trong cuộc chiến tránh ngập nước. Một cuộc rượt đuổi vì độ cao khác nữa cũng đang diễn ra không kém phần quyết liệt giữa lòng đường – vỉa hè và nền nhà phố mặt tiền.

 

Đường thì do sở chịu trách nhiệm, còn vỉa hè là do các quận phụ trách, vì vậy mới có chuyện mạnh ai nấy làm. Ảnh: Lê Hồng Thái

 

Trong cuộc khảo sát tuần vừa rồi của nhóm giáo viên và sinh viên khoa đô thị học – quản lý đô thị của trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn trên 80 con đường ở khu vực các quận nội thành của thành phố cho thấy, hơn 30 con đường (chiếm tỷ lệ 38%) có vấn đề về tương quan lòng đường và vỉa hè. Trong 30 con đường đó thì 21 con đường hay đoạn đường có lòng đường cao hơn vỉa hè (70%), như: Đinh Tiên Hoàng, Tôn Đức Thắng, Hàm Nghi, Lê Lợi, Lê Duẩn, Pasteur, Alexandre Rhodes, Nguyễn Tri Phương, Ngô Gia Tự… và chín (30%) con đường có lòng đường ngang bằng với vỉa hè.

Chúng tôi tin rằng nếu mở rộng khu vực khảo sát thì số con đường có lòng đường cao hơn vỉa hè sẽ còn nhiều nữa. Và nếu quan sát kỹ chúng ta sẽ thấy nhiều con đường có hình dạng sống trâu (hay mu rùa) khá nhiều, giữa tim đường cao hơn hẳn vỉa hè, còn phần giáp vệ đường thì cố làm thấp hơn vỉa hè, điều này đã tạo ra những con đường có độ vát nghiêng cao, rất nguy hiểm cho người đi xe khi trời mưa.

Ở các nước khác, mỗi khi cần làm lại mặt đường đô thị thì bao giờ họ cũng tiến hành nạo bỏ lớp phủ bề mặt đường cũ đi (lớp bề mặt này thường được làm bằng nhựa đường với thành phần chủ yếu là bitum hay nhựa tái chế tổng hợp) để khi đổ lớp mới vào thay thế không làm cho mặt đường thay đổi độ cao, đảm bảo sự cân đối giữa lòng đường và vỉa hè. Trong khi ở ta thì đơn giản và nhanh nhất là đè lớp sau lên lớp trước, chỉ sau một đêm hàng kilomet đường được trải một lớp thảm nhựa bitum bóng láng, và cũng chỉ sau một đêm đường được nâng cao lên 7 – 10cm. Nhưng lớp nhựa đường cũ đã bị lão hoá sau một thời gian sử dụng nên không kết dính được vào được lớp mới trải, do vậy mà chỉ sau ít ngày sử dụng trên mặt đường diễn ra hiện tượng bong tróc, nứt nẻ, và chỉ sau một mùa mưa là lại xuất hiện hàng trăm ổ voi, ổ gà khắp nơi như chúng ta thường thấy ở TP.HCM. Cũng cần phải kể đến chuyện lớp nền cũ và mới không ăn nhau còn do các loại vật liệu năm nay rất khác các năm trước đó do công nghệ sản xuất khác nhau.

Chúng tôi đã trao đổi với ông Bùi Xuân Cường, phó giám đốc sở Giao thông vận tải thì mới tá hoả là đường thì do sở chịu trách nhiệm, còn vỉa hè là do các quận phụ trách, vì vậy mới có chuyện mạnh ai nấy làm.

Theo cách thức truyền thống, ở thành phố chúng ta khi muốn làm cho những con đường lồi lõm, nhiều ổ gà bằng phẳng trở lại thì chỉ có một cách duy nhất là trải lớp khác đè lên trên rồi dùng xe lu làm cho nén xuống. Nếu để ý, chúng ta sẽ thấy trong trạng thái bình thường thì cứ khoảng hai năm các con đường ở các quận trung tâm của thành phố được trải nhựa mới một lần, tuy nhiên cũng có những con đường chỉ vài tháng đã thấy làm lại, đặc biệt là trong ba năm gần đây, hàng trăm con đường được đào lên để lắp đặt hệ thống cống hộp mới thì việc thảm nhựa đường mới, giặm vá mới diễn ra thường xuyên, liên tục.

Đường nâng lên vỉa hè cũng phải nâng theo, không thể để cho vỉa hè thấp hơn lòng đường được, như thế sẽ rất nguy hiểm, bởi vì khi vỉa hè thấp hơn lòng đường, nếu tài xế bất cẩn, xe mất thắng, lạc tay lái sẽ lao ngay vào nhà dân bất kỳ lúc nào, các vụ đụng độ giữa các phương tiện giao thông sẽ ảnh hưởng trực triếp đến sự an toàn của người dân sống hai bên đường, nhất là ở các cửa hàng, siêu thị tụ tập đông người. Hơn thế nữa, vỉa hè thấp hơn lòng đường thì nước mưa sẽ tràn vào nhà dân, và như thế việc nâng vỉa hè cho cao hơn lòng đường là điều không tránh khỏi. Đó là một yêu cầu bắt buộc trong thiết kế đô thị và tiêu chuẩn an toàn xây dựng. Từ năm 1995 trở lại đây, chúng ta được chứng kiến không ít hơn năm lần vỉa hè được làm lại và nâng cao hơn bằng các vật liệu khác nhau. Vỉa hè năm nay so với 5 – 10 năm trước đây đã cao hơn đến hơn 30 – 40cm, nhưng xem ra tốc độ gia tăng của vỉa hè vẫn chậm hơn lòng đường.

Theo một logic thông thường thì chỉ chậm nhất là hai năm nữa, chúng ta lại thấy một chiến dịch mới sẽ diễn ra là bóc vỉa hè ra làm lại để thay gạch mới và nâng lên cho cao hơn hay bằng với lòng đường. Chúng tôi đã trao đổi với ông Bùi Xuân Cường, phó giám đốc sở Giao thông vận tải thì mới tá hoả là đường thì do sở chịu trách nhiệm, còn vỉa hè là do các quận phụ trách, vì vậy mới có chuyện mạnh ai nấy làm. Mà dù sở hay quận có nhận ra điều bất hợp lý này thì vẫn cứ phải làm vì kinh phí trong năm đã rót xuống, các hợp đồng với các nhà thầu đã ký không còn đường thối lui nữa. Có như thế chúng ta mới xót xa để hiểu tại sao họ không đợi làm cho xong cống ngầm, hoàn thiện lòng đường mới tiến hành làm vỉa hè mà vội vã làm ngay cả khi đường còn đang dở dang, hậu quả nhãn tiền là hàng trăm ngàn mét vuông vỉa hè đẹp đẽ là thế này bị xéo nát bấy bởi hàng triệu người lao xe lên vỉa hè tránh lôcốt.

Còn một điều cuối cùng nữa không thể không nói đến là một khi lòng đường nâng lên, vỉa hè nâng lên thì nền nhà người dân ắt cũng phải được nâng lên, nếu không nâng lên thì lòng nhà trở thành hồ chứa nước mưa, nước thải. Hầu hết các nhà mặt tiền đều đã có ít nhất một vài lần nâng lên cho tương xứng với vỉa hè, tạo ra một khung cảnh mà như KTS Hồ Thiệu Trị cảm thán mà nói rằng, cái xấu nhất ở thành phố Hà Nội, và TP.HCM là vỉa hè, nó lồi lõm, xiên xẹo, khập khiễng chả giống bất kỳ thành phố nào trên thế giới.

Cuộc đua lòng đường – vỉa hè – nền nhà phố xem ra còn nhiều tập nữa, chẳng biết đến khi nào thì chấm dứt?

PGS.TS NGUYỄN MINH HOÀ
VÀ LÊ TRỌNG TUẤN, ĐÀO ĐỨC THÀNH

 

Tình trạng 30 con đường được khảo sát

STT Tên đường Từ đoạn đến đoạn Lòng đường bằng vỉa hè Lòng đường cao hơn vỉa hè
1 Đinh Tiên Hoàng Lê Duẩn → Nguyễn Đình Chiều X
2 Nguyễn Du Tôn Đức Thắng → Đồng Khởi X
3 Lê Thánh Tôn Tôn Đức Thắng → Pastuer X
4 Tôn Đức Thắng KS. Legend → Nguyễn Huệ X
5 Hàm Nghi Pastuer → C.T Quách Thị Trang X
6 Huỳnh Thúc Kháng C.T Quách Thị Trang → Nguyễn Huệ X
7 Lê Lợi Nam Kỳ Khởi Nghĩa → Đồng Khởi X
8 Nguyễn Huệ Lê Lợi → Tôn Đức Thắng X
9 Pastuer Lý Tự Trọng → Võ Thị Sáu X
10 Lê Duẩn Dinh Thống Nhất → Thảo Cầm Viên X
11 Alexander Rohdes cả tuyến đường X
12 Nguyễn Đình Chiểu CMT8 → Lý Thái Tổ X
13 Võ Thị Sáu NKKN → Trần Quốc Thảo X
14 Lê Quý Đôn Võ Thị Sáu → NTMK X
15 Nguyễn Thị Minh Khai NKKN → Hai Bà Trưng X
16 Hùng Vương Lý Thái Tổ → Lê Hồng Phong X
17 Nguyễn Tri Phương Ngã 6 → cầu Nguyễn Tri Phương X
18 Ngô Gia Tự Ngã 6 → Ngô Quyền X
19 Trần Quốc Thảo Võ Thị Sáu → Võ Văn Tần X
20 Hồ Xuân Hương Trương Định → CMT8 X
21 Nguyễn Gia Thiều Cả tuyến đường X
22 Trần Hưng Đạo Calmete → Nguyễn Văn Cừ X
23 Lý Tự Trọng Pastuer → Tôn Đức Thắng X
24 Đinh Tiên Hoàng Võ Thị Sáu → THPT Võ Thị Sáu X
25 Phan Đình Phùng Cầu Kiệu → Ngã 4 Phú Nhuận X
26 Trần Quang Khải Hai Bà Trưng → Mai Thị Lựu X
27 Trần Huy Liệu Hoàng Văn Thụ → Nguyễn Đình Chính X
28 Nguyễn Trọng Tuyển Phan Đình Phùng → Nguyễn Văn Trỗi X
29 Điện Biên Phủ Vòng xoay ĐBP → Ngã 4 Hàng Xanh X
30 Cách Mạng Tháng 8 Vòng xoay Lý Thái Tổ → Phạm Văn Hai

 

This entry was posted in Lối sống đô thị, PGS.TS. Nguyễn Minh Hòa, Văn hóa đô thị, Xã hội học đô thị, Đô thị học. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s